مقاله پژوهشی
متین نوروزی؛ حامد قرآنی؛ نگین غفار زداه؛ آرش خامنه باقری
چکیده
زمینه و هدف: آسیت به تجمع پاتولوژیک مایع در حفره صفاقی اطلاق می‌شود. تعیین ویژگی‌های مایع آسیت از اهمیت بالینی برخوردار است و میتواند به افتراق علل مختلف آن کمک کند. این مطالعه با هدف بررسی ویژگی‌های مایع آسیت تپ شده در بخش اینترونشن بیمارستان شهدای تجریش از سال 1398 تا 1401 انجام شده است.
مواد و روشها: این مطالعه به صورت توصیفی-تحلیلی ...
بیشتر
زمینه و هدف: آسیت به تجمع پاتولوژیک مایع در حفره صفاقی اطلاق می‌شود. تعیین ویژگی‌های مایع آسیت از اهمیت بالینی برخوردار است و میتواند به افتراق علل مختلف آن کمک کند. این مطالعه با هدف بررسی ویژگی‌های مایع آسیت تپ شده در بخش اینترونشن بیمارستان شهدای تجریش از سال 1398 تا 1401 انجام شده است.
مواد و روشها: این مطالعه به صورت توصیفی-تحلیلی و گذشته نگر انجام شده است. اطلاعات از پرونده‌های پزشکی بیماران مبتلا به آسیت که تحت انجام پاراسنتز قرار گرفته بودند، استخراج شد. متغیرهای مورد مطالعه شامل سن، جنسیت، پروتئین کل مایع آسیت، آلبومین مایع آسیت، شمارش گلبول‌های سفید و قرمز و نتیجه کشت مایع آسیت بود. گرادیان آلبومین سرم به مایع آسیت (SAAG) برای تمایز بین ترانسودا و اگزودا مورد استفاده قرار گرفت.
یافته ها: میانگین سنی بیماران 54.8 سال با انحراف معیار 14.4 سال بود. 32.04% از بیماران به علت بدخیمی‌ها، 16.9% به علت سیروز کبدی و 7.04% به علت نارسایی قلبی مبتلا به آسیت بودند. کشت مایع آسیت در 8.06% از بیماران مثبت و در 91.93% منفی بود. در بیماران مبتلا به سیروز و نارسایی قلبی، سطح SAAG بالاتر از 1.1 g/dL بود، در حالی که در بیماران مبتلا به بدخیمی‌ها سطح SAAG کمتر از 1.1 g/dL بود.
نتایج: در جمعیت مورد مطالعه، سیروز و سرطان شایع‌ترین علل بروز آسیت بودند. اگرچه ترکیب گرادیان آلبومین سرم-آسیت (SAAG) با روشهای تشخیصی دیگر موجب افزایش دقت می‌شود، با این حال SAAG همچنان به عنوان ابزاری مفید در تفکیک آسیت ترانسوداتیو از اگزوداتیو محسوب می‌شود.
مروری
پرستاری
یگانه صالحی؛ فاطمه سمعه؛ مهتاب خواجه؛ مصطفی راد
چکیده
مقدمه:
اختلالات خواب از مشکلات شایع در بیماران مبتلا به بیماری مزمن کلیه (CKD) محسوب می‌شود و در مراحل اولیه بیماری نیز آثار آن مشاهده می‌گردد. این مطالعه با هدف شناسایی عوامل مرتبط با کیفیت خواب ضعیف در بیماران مبتلا به CKD در مراحل اولیه انجام شد.
روش:
این مطالعه مرور سیستماتیک مبتنی بر دستورالعمل PRISMA است که در پایگاه PROSPERO با شماره ...
بیشتر
مقدمه:
اختلالات خواب از مشکلات شایع در بیماران مبتلا به بیماری مزمن کلیه (CKD) محسوب می‌شود و در مراحل اولیه بیماری نیز آثار آن مشاهده می‌گردد. این مطالعه با هدف شناسایی عوامل مرتبط با کیفیت خواب ضعیف در بیماران مبتلا به CKD در مراحل اولیه انجام شد.
روش:
این مطالعه مرور سیستماتیک مبتنی بر دستورالعمل PRISMA است که در پایگاه PROSPERO با شماره CRD420251233840 ثبت شد. جستجوی نظام‌مند در پایگاه‌های PubMed، Scopus، Web of Science، Embase، SID، Magiran و Google Scholar برای مقالات منتشرشده بین سال‌های ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۵ انجام گرفت. مطالعات مقطعی مرتبط با بیماران CKD مراحل ۱ تا ۳ که از ابزارهای معتبر ارزیابی کیفیت خواب استفاده کرده بودند، وارد مطالعه شدند. کیفیت مطالعات با چک‌لیستJBI ارزیابی شد.
یافتهها:
در مجموع ۷ مطالعه واجد شرایط وارد بررسی شدند. نتایج نشان داد کیفیت خواب ضعیف تحت تأثیر عوامل چندبعدی قرار دارد. سن بالاتر، جنس مؤنث، تحصیلات پایین و زندگی به‌تنهایی از عوامل جمعیت‌شناختی مهم بودند. از نظر بالینی، کاهش eGFR، کم‌خونی، بیماری‌های همراه، چاقی و طولانی بودن مدت بیماری با خواب ضعیف مرتبط بودند. افسردگی قوی‌ترین پیش‌بینی‌کننده روان‌شناختی بود و همراه با اضطراب، خستگی و کاهش کیفیت زندگی با اختلال خواب ارتباط داشت. کم‌تحرکی و برخی شرایط محیطی نیز به‌عنوان عوامل قابل‌تغییر مؤثر شناخته شدند.
نتیجه‌گیری:
اختلال خواب در مراحل اولیه CKD پدیده‌ای چندعاملی با ابعاد زیستی، روانی و اجتماعی است. مداخلات درمانی باید علاوه بر مراقبت‌های کلیوی، بر سلامت روان، حمایت اجتماعی و اصلاح سبک زندگی نیز تمرکز داشته باشند.
مقاله پژوهشی
پرستاری
حانیه هنربخش؛ علی تاج؛ زهرا پارسائی مهر؛ محمد حسن رخشانی؛ مصطفی راد
چکیده
مقدمه و هدف : به دلیل شیوع متفاوت قلدری در محیط کار در فرهنگ‌های مختلف، و تاثیر احتمالی آن بر مشکلات جسمی مانند سردرد و کمبود اطلاعات در این زمینه این مطالعه با هدف بررسی شیوع قلدری در محیط کار و فاکتور‌های مرتبط با آن و ارتباط ان با سردرد تنشی در پرستاران شاغل در بیمارستان‌های سبزوار انجام شد.
روش کار : مطالعه توصیفی تحلیلی بر روی ...
بیشتر
مقدمه و هدف : به دلیل شیوع متفاوت قلدری در محیط کار در فرهنگ‌های مختلف، و تاثیر احتمالی آن بر مشکلات جسمی مانند سردرد و کمبود اطلاعات در این زمینه این مطالعه با هدف بررسی شیوع قلدری در محیط کار و فاکتور‌های مرتبط با آن و ارتباط ان با سردرد تنشی در پرستاران شاغل در بیمارستان‌های سبزوار انجام شد.
روش کار : مطالعه توصیفی تحلیلی بر روی 421 پرستار شاغل در بیمارستان های سبزوار انجام شد. نمونه گیری طبقه‌ای از مهر 1403 تا دی ماه 1403 بود. برای جمع آوری داده از پرسشنامه اطلاعات دموگرافیک، پرسشنامه تجدیدنظرشده‌ی اعمال منفی در محیط کار و پرسشنامه غربالگری سردرد به منظور بررسی سردرد تنشی صورت گرفت. دادهها با نرم‌افزار spss نسخه 26 تجزیه و تحلیل گردید.
یافتهها : میانگین سنی پرستاران84/6 ± 57/33 بود. در بررسی شیوع متغیرهای اصلی، مشخص گردید که ۱۲۷ نفر (۳۰.۲٪) از شرکت‌کنندگان تجربه قلدری در محیط کار را گزارش کرده‌اند. همچنین، ارزیابی وضعیت سردردهای تنشی حاکی از آن بود که ۱۶۴ نفر (۳۹٪) و ۳۴ نفر (۸.۱٪) از نمونهها به ترتیب دارای سردرد تنشی احتمالی و قطعی بودند. در بخش تحلیل استنباطی، نتایج مدل رگرسیون لجستیک بیانگر آن بود که متغیرهای دموگرافیک و شغلی شامل سن، بخش محل خدمت، درآمد ماهیانه و میانگین ساعات کاری در ماه، به عنوان پیش‌بینی‌کننده‌های معنادار برای میزان بروز قلدری در محیط کار عمل می‌کنند
نتیجه گیری: نتایج نشان داد افراد با ساعت کاری کمتر و سابقه کاری (سن) بالاتر و سطح درامد بالاتر؛ بیشتر قربانی قلدری در محیط کاری خود خواهند شد.
مقاله پژوهشی
پرستاری
سیدحسین حسینی؛ رضوان رجب زاده؛ مصطفی راد
چکیده
زمینه و هدف: در ایران، خدمت سربازی یک رویداد انتقالی مهم در زندگی پرستاران مرد پس از فارغ التحصیلی می باشد که پیامد و چالش هایی را به همراه داشته و بر عملکرد حرفه ای آنان، از جمله میزان مراقبت مشفقانه، می تواند أثر گذار باشد. مراقبت مشفقانه یکی از مؤلفه های اساسی حرفه پرستاری است که نقش مهمی در ارتقای کیفیت مراقبت و رضایت بیماران ...
بیشتر
زمینه و هدف: در ایران، خدمت سربازی یک رویداد انتقالی مهم در زندگی پرستاران مرد پس از فارغ التحصیلی می باشد که پیامد و چالش هایی را به همراه داشته و بر عملکرد حرفه ای آنان، از جمله میزان مراقبت مشفقانه، می تواند أثر گذار باشد. مراقبت مشفقانه یکی از مؤلفه های اساسی حرفه پرستاری است که نقش مهمی در ارتقای کیفیت مراقبت و رضایت بیماران ایفا می کند.
روشها: این مطالعه از نوع توصیفی- تحلیلی و به روش مقطعی انجام گرفت. جامعه پژوهش شامل پرستاران مرد تازه‌کار (با سابقه کار ≤ 48 ماه) شاغل در بخش‌های بالینی بیمارستان های منتخب استان خراسان رضوی بود. تعداد ۳۰۵ نفر با روش نمونهگیری خوشه ای چند مرحله ای وارد مطالعه شدند. ابزار گردآوری داده ها شامل پرسشنامه اطلاعات دموگرافیک و پرسشنامه سنجش مراقبت مشفقانه پرستاران بود. داده ها با استفاده از نرم‌افزار STATA نسخه ۱۴ و آزمون های آماری توصیفی و تحلیلی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.
یافته ها: نتایج نشان داد که میانگین نمره مراقبت مشفقانه در میان پرستاران تازه‌کار بر حسب وضعیت خدمت سربازی تفاوت معنا داری دارد. بین نوع خدمت سربازی و ابعاد مختلف مراقبت مشفقانه ارتباط معنادار آماری مشاهده شد. پرستارانی که بلافاصله پس از فارغ‌التحصیلی وارد عرصه بالینی شده بودند (معاف از خدمت سربازی) و پیام آور وزارت بهداشت، در مقایسه با گروه های دیگر(سربازان وظیفه و پرستاران پادگان ها)، نمرات بالاتری در مراقبت مشفقانه کسب کردند.
نتیجه‌گیری: یافته ها نشان می‌دهد نوع خدمت سربازی میتواند بر ابعاد و نمره کلی مراقبت مشفقانه پرستاران تأثیر بگذارد.
مروری
بهداشت محیط و محیط زیست
هادی لطفی؛ فائزه کریمی مقدم؛ افشین دولت آبادی؛ محسن یزدانی اول؛ مهدی جعفرزاده فخاری؛ محمد میری
چکیده
آلودگی هوا یکی از عوامل مهم تأثیرگذار بر سلامت عمومی است که با افزایش خطر ابتلا به سرطان‌های مختلف، از جمله سرطان دهانه رحم مرتبط است. این مطالعه مروری نظامند با هدف بررسی رابطه میان مواجهه با آلاینده‌های محیطی و خطر سرطان دهانه رحم انجام شده است.
مواد و روشها :
مطالعه بر اساس جستجو در پایگاه‌های علمی معتبر شامل PubMed، Scopus، Web of Science ...
بیشتر
آلودگی هوا یکی از عوامل مهم تأثیرگذار بر سلامت عمومی است که با افزایش خطر ابتلا به سرطان‌های مختلف، از جمله سرطان دهانه رحم مرتبط است. این مطالعه مروری نظامند با هدف بررسی رابطه میان مواجهه با آلاینده‌های محیطی و خطر سرطان دهانه رحم انجام شده است.
مواد و روشها :
مطالعه بر اساس جستجو در پایگاه‌های علمی معتبر شامل PubMed، Scopus، Web of Science و ProQuest انجام شد. مقالات منتشرشده از 1 ژانویه 2010 تا 16 اکتبر 2024 با استفاده از کلیدواژه‌های مطابق با اصطلاحات MESH بررسی شدند. معیارهای ورود شامل مطالعات مشاهده‌ای مرتبط با آلاینده‌های محیطی و سرطان دهانه رحم بود. پس از غربالگری 2803 مقاله، 9 مطالعه واجد شرایط انتخاب شدند. تحلیل دادهها بر اساس اصول PRISMA انجام شد.
یافتهها :
مطالعات بررسی‌شده نشان دادند که مواجهه با آلاینده‌های محیطی نظیر ذرات معلق( PM2.5، PM10)، اکسیدهای نیتروژن (NOx)، و هیدروکربن‌های آروماتیک چندحلقه‌ای (PAHs) با افزایش خطر سرطان دهانه رحم مرتبط است. بررسی مطالعات ارتباط معناداری بین PM2.5 و افزایش مرگ و میر در بیماران مبتلا گزارش کرد. برای مثال نتایج یکی از مطالعات نشان داد که هر 100 میکروگرم بر مترمکعب افزایش NOx خطر ابتلا به سرطان دهانه رحم را 45/2 برابر افزایش می‌دهد.
نتیجه‌گیری :
شواهد نشان‌دهنده ارتباط بین مواجهه با آلودگی هوا و افزایش خطر سرطان دهانه رحم است. کاهش مواجهه با آلاینده‌ها از طریق سیاست‌های زیست‌محیطی و ارتقای آگاهی عمومی میتواند نقش مؤثری در پیشگیری از این بیماری داشته باشد. مطالعات آینده باید بر استانداردسازی روشهای ارزیابی مواجهه و بررسی مکانیسم‌های سرطان‌زایی متمرکز شوند.
مقاله پژوهشی
آناتومی، بافت و جنین
امیر رئوفی؛ ایوب رستم زاده؛ سید محمد بحرینی؛ انعام الحق چرخت گرگیچ؛ محمد حسین زاده حصاری
چکیده
مقدمه: بقایای انسانی باستانی از مهم‌ترین منابع غیرقابل تجدید برای بازسازی تاریخ زیستی، فرهنگی و اجتماعی بشر به شمار می‌روند. با وجود ارزش علمی بالای روشهای تهاجمی سنتی، این روشها می‌توانند موجب تخریب غیرقابل بازگشت آثار تاریخی و ایجاد چالش‌های حقوقی و اخلاقی شوند. پیشرفت فناوری‌های تصویربرداری پزشکی غیرتهاجمی مانند رادیوگرافی، ...
بیشتر
مقدمه: بقایای انسانی باستانی از مهم‌ترین منابع غیرقابل تجدید برای بازسازی تاریخ زیستی، فرهنگی و اجتماعی بشر به شمار می‌روند. با وجود ارزش علمی بالای روشهای تهاجمی سنتی، این روشها می‌توانند موجب تخریب غیرقابل بازگشت آثار تاریخی و ایجاد چالش‌های حقوقی و اخلاقی شوند. پیشرفت فناوری‌های تصویربرداری پزشکی غیرتهاجمی مانند رادیوگرافی، CT، micro-CT و MRI، تحول چشمگیری در مطالعات باستان‌شناسی، پزشکی قانونی و میراث فرهنگی ایجاد کرده است. روش کار: این مطالعه بهصورت مرور نظام‌مند انجام شد. مقالات مرتبط از پایگاه‌های Scopus، ScienceDirect، Web of Science، Google Scholar و SID با استفاده از کلیدواژه‌های مرتبط با بقایای انسانی، میراث فرهنگی، تصویربرداری پزشکی و مسائل حقوقی گردآوری و بررسی شدند. نتایج: یافتهها نشان داد که روشهای تصویربرداری غیرتهاجمی ضمن کاهش آسیب فیزیکی ناشی از نمونه‌برداری و کاوش، امکان بررسی دقیق ساختارهای داخلی، تحلیل آسیب‌شناسی بافت‌های سخت و نرم و تمایز آسیب‌های پیش از مرگ از تغییرات پسامرگ را فراهم می‌کنند. CT اسکن همچنین نقش مهمی در تعیین اصالت، قدمت‌نگاری و مرمت علمی آثار تاریخی بدون تخریب فیزیکی ایفا می‌کند. نتیجه‌گیری: تصویربرداری غیرتهاجمی رویکردی علمی، اخلاق‌مدار و راهبردی برای ایجاد تعادل میان تولید دانش، حفاظت از میراث فرهنگی و احترام به کرامت انسانی است و استفاده پایدار از این فناوری‌ها نیازمند تدوین چارچوب‌های حقوقی و اخلاقی منسجم می‌باشد.کلیدواژه: مقررات حقوقی، تصویربرداری، بقایای انسانی، آثار تاریخی، تخریب، میراث فرهنگی.
مقاله پژوهشی
جراحی
رحمان خسروی؛ هاتف علیزاده؛ فرشاد مروئی میلان
چکیده
مقدمه: ختنه از شایع‌ترین اعمال جراحی در کودکان است و میتواند با عوارضی همراه باشد. این مطالعه با هدف تعیین فراوانی، الگو و عوامل مرتبط با عوارض پس از ختنه در کودکان مراجعه‌کننده به بیمارستان شهید مطهری ارومیه انجام شد.
مواد و روشها: این مطالعه توصیفی-تحلیلی گذشته‌نگر بر روی ۳۰۰ کودک پسر که طی نیمه نخست سال ۱۴۰۴ با روشهای حلقه ...
بیشتر
مقدمه: ختنه از شایع‌ترین اعمال جراحی در کودکان است و میتواند با عوارضی همراه باشد. این مطالعه با هدف تعیین فراوانی، الگو و عوامل مرتبط با عوارض پس از ختنه در کودکان مراجعه‌کننده به بیمارستان شهید مطهری ارومیه انجام شد.
مواد و روشها: این مطالعه توصیفی-تحلیلی گذشته‌نگر بر روی ۳۰۰ کودک پسر که طی نیمه نخست سال ۱۴۰۴ با روشهای حلقه (Plastibell) یا Sleeve ختنه و حداقل ۶ ماه پیگیری شدند، انجام شد. عوارض براساس زمان بروز به زودرس و دیررس و براساس طبقه‌بندی Clavien-Dindo درجه‌بندی شدند. دو روش جراحی با تطبیق بر اساس امتیاز تمایل مقایسه و عوامل مرتبط با بروز عارضه با رگرسیون لجستیک چندمتغیره بررسی شد.
یافتهها: در مجموع، ۲۹ کودک (۷/۹ درصد) دچار حداقل یک عارضه پس از عمل شدند. از این تعداد، ۱۸ مورد (۶ درصد) در ۳۰ روز نخست و ۱۱ مورد (۳/۷ درصد) پس از ۳۰ روز رخ دادند. عوارض ساختاری شایع‌ترین نوع عارضه بودند. بیشتر عوارض در درجات I تا IIIb قرار گرفتند و موردی در درجات IV و V مشاهده نشد. پس از تطبیق، تفاوت معنیداری میان دو روش ختنه با حلقه و Sleeve از نظر بروز کلی، زودرس، دیررس و شدید وجود نداشت. سن و شاخص توده بدنی نیز پیش‌بینی‌کننده معنیداری برای بروز عارضه نبودند.
نتیجه‌گیری: عوارض پس از ختنه در این مرکز نسبتاً کم و عمدتاً خفیف تا متوسط بودند. با توجه به سهم قابل‌توجه عوارض دیررس، پیگیری حداقل ۶ ماهه توصیه می‌شود و انتخاب روش جراحی میتواند بر اساس شرایط بالینی کودک و تجربه جراح انجام گیرد.
نامه به سردبیر(خلاصه سیاستی)
آموزش پرستاری
مجتبی راد؛ حمیدرضا خانکه؛ مسعود فلاحی خشکناب؛ فرحناز محمدی؛ کیان نوروزی
چکیده
مقدمه و هدف: پاندمی کووید-۱۹ به عنوان بحرانی بی‌سابقه، فشار عظیمی بر سیستم‌های سلامت وارد کرد. پرستاران در خط مقدم با چالش‌های بی‌سابقه‌ای مواجه شدند. این مطالعه با هدف تبیین فرآیند مراقبت پرستاری از بیماران مبتلا به کووید-۱۹ در بخش‌های مراقبت ویژه و ارائه راهکارهای عملیاتی برای مدیریت مؤثر بحران‌های مشابه در آینده انجام شد.
روشها: ...
بیشتر
مقدمه و هدف: پاندمی کووید-۱۹ به عنوان بحرانی بی‌سابقه، فشار عظیمی بر سیستم‌های سلامت وارد کرد. پرستاران در خط مقدم با چالش‌های بی‌سابقه‌ای مواجه شدند. این مطالعه با هدف تبیین فرآیند مراقبت پرستاری از بیماران مبتلا به کووید-۱۹ در بخش‌های مراقبت ویژه و ارائه راهکارهای عملیاتی برای مدیریت مؤثر بحران‌های مشابه در آینده انجام شد.
روشها: این مطالعه کیفی با استفاده از نظریه زمینه‌ای انجام شد. دادهها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۲۴ پرستار شاغل در بخش‌های مراقبت ویژه بیمارستان‌های منتخب ایران جمعآوری گردید. نمونهگیری به روش هدفمند با حداکثر تنوع انجام شد. دادهها با کدگذاری اشتراوس و کوربین تحلیل شدند. برای اعتباربخشی از معیارهای لینکلن و گوبا استفاده شد. در مرحله دوم، یافتهها با تکنیک دلفی و نظرخواهی از ۱۵ خبره اعتبارسنجی و راهکارهای نهایی تدوین شد.
یافتهها: دغدغه اصلی پرستاران، "ارائه مراقبتی سودمند و ایمن" بود که تحت تأثیر چهار عامل زمینه‌ای شکل گرفت: ترس فراگیر، کمبود منابع، ناشناخته بودن بیماری و حمایت ناکافی. پرستاران سه راهبرد اصلی شامل مراقبت همدلانه و جامع، تحمل مراقبت سخت و بغرنج، و تلاش برای سازگاری به کار گرفتند. پیامدها شامل خستگی مهرورزی (فرسایش روانی و جسمی) و توانمندی حرفه‌ای (افزایش مهارت‌های بالینی و رشد) بود. بر اساس یافتهها، چهار حیطه راهبردی شامل آمادگی نظام سلامت، توانمندسازی سرمایه‌های انسانی، حمایت سازمانی و مدیریت منابع تدوین گردید.
نتیجه‌گیری: سرمایه‌گذاری بر پرستاران و تقویت ساختارهای حمایتی و مدیریتی، ضرورتی استراتژیک برای تاب‌آوری نظام سلامت در بحران‌های آینده است. تدوین و اجرای برنامه اقدام ملی بر اساس درس‌آموخته‌های این مطالعه توصیه می شود.
)